Askerlik Borçlanması: Ne Kadar Tutar, Kimler Yapabilir, Emekliliği Nasıl Öne Çeker?
Askerlik borçlanması, er veya erbaş olarak silah altında ya da yedek subay veya yedek astsubay okulunda geçen sürenin, bedeli ödenerek sigortalılığa sayılmasıdır (5510 sayılı Kanun md. 41/1-b). İki sonucu vardır: prim gün sayısı artar ve askerlik ilk sigorta girişinden önce yapıldıysa sigortalılık başlangıç tarihi borçlanılan gün kadar geriye gider. İkinci sonuç çoğu zaman daha değerlidir, çünkü emeklilik rejimini ilk giriş tarihi belirler. Bedel de değişti: 7566 sayılı Kanun'la 1 Ocak 2026'dan itibaren askerlik borçlanmasında oran %32'den %45'e çıktı, doğum borçlanması %32'de kaldı. Bu rehber kimlerin borçlanabileceğini, 2026 tutarlarını, giriş tarihine etkisini ve başvuru adımlarını kısa tablolarla veriyor.
Bu yazı empuno İK Rehberi'nin parçasıdır (102 rehber); mevzuat, oran ve tutarlar değiştikçe empuno tarafından güncellenir.
Kısa Cevap: Askerlik Borçlanması Ne Kadar Tutar?
Kısa cevap: Askerlik borçlanmasında her gün için, prime esas günlük kazancın alt ve üst sınırı arasında sizin seçtiğiniz tutarın %45'i ödenir (5510 sayılı Kanun md. 41; oran 1 Ocak 2026'da 7566 sayılı Kanun'la %32'den %45'e çıktı). 2026 alt sınırıyla bir gün 495,45 TL, üst sınırıyla 4.459,05 TL tutar; 12 aylık (360 gün) askerlik tabandan 178.362,00 TL eder. Bedel, borcun tebliğinden itibaren bir ay içinde ödenir; ödenmezse yeni başvuru gerekir.
| Askerlik süresi | Gün | Alt sınırdan | Üst sınırdan |
|---|---|---|---|
| 6 ay | 180 | 89.181,00 TL | 802.629,00 TL |
| 12 ay | 360 | 178.362,00 TL | 1.605.258,00 TL |
| 15 ay | 450 | 222.952,50 TL | 2.006.572,50 TL |
| 18 ay | 540 | 267.543,00 TL | 2.407.887,00 TL |
Tablo ayı 30 gün sayan yaklaşık bir çeviridir; borçlanılacak gün sayısını SGK, askerlik belgesindeki sevk ve terhis tarihlerinden hesaplar. Tutar talep tarihindeki alt ve üst sınıra göre bulunduğu için asgari ücret değiştiğinde aynı gün sayısının bedeli de değişir. Tabandan ödemek gün kazandırır; 1 Ekim 2008 sonrasına ait bir askerlik süresinde daha yüksek bir kazanç seçmek ise o ayların prime esas kazancını, dolayısıyla aylık hesabına giren kazancı da yükseltir (md. 41 son fıkra).
Kimler Askerlik Borçlanması Yapabilir?
Kanunun saydığı süre, er veya erbaş olarak silah altında ya da yedek subay veya yedek astsubay okulunda geçen süredir (md. 41/1-b). Üç şart birlikte aranır:
- Sigortalı olmak. Madde "Bu Kanuna göre sigortalı sayılanların" diye başlar; hiç sigorta kaydı olmayan kişi borçlanamaz. 4/1-a (SSK), 4/1-b (Bağ-Kur) veya 4/1-c (memur) kapsamında bir kayıt yeterlidir.
- Yazılı talep. Başvuruyu sigortalının kendisi, ölümünden sonra ise hak sahipleri yapabilir.
- Belgelenen süre. Borçlanılabilecek gün, silah altında fiilen geçen süreyle sınırlıdır. Bedelli ve dövizli askerlikte bu, SGK uygulamasında yalnızca temel askerlik eğitiminde geçen süredir.
Borçlanılan süre, borçlanmanın yapıldığı tarihte tabi olunan statüde değerlendirilir (md. 41): başvuru anında 4/1-a'lı olan kişinin askerlik günleri 4/1-a hizmeti olarak sayılır. Askerlik borçlanmasını hizmet borçlanmasının diğer türlerinden ayıran en önemli fark ise bir sonraki bölümdeki giriş tarihi etkisidir.
Emekliliğe Etkisi: Giriş Tarihi Geriye Gider
Madde 41'in en çok gözden kaçan cümlesi şudur: sigortalılık başlangıç tarihinden önceki süreler borçlanılırsa, başlangıç tarihi borçlanılan gün sayısı kadar geriye götürülür. Emeklilik rejimi ilk giriş tarihine bağlı olduğu için bu kaydırma, gün sayısındaki artıştan daha büyük sonuç doğurabilir:
| Durum | Borçlanmanın etkisi |
|---|---|
| Askerlik ilk sigorta girişinden önce | Prim günü artar ve giriş tarihi geriye gider; kişi daha eski ve daha avantajlı bir rejime geçebilir |
| Askerlik ilk sigorta girişinden sonra | Yalnızca prim günü artar; giriş tarihi değişmez |
| İlk kez 2008 sonrası memur (4/1-c) olanlar | Giriş tarihi geriye gitmez (5510 sayılı Kanun geçici md. 7) |
Örnek: İlk sigorta girişi 15 Mart 2000 olan ve askerliğini bundan önce 540 gün (18 ay) yapmış erkek sigortalı, borçlanmayla giriş tarihini yaklaşık Eylül 1998'e taşır. Borçlanmadan önce 9 Eylül 1999 - 30 Nisan 2008 rejimindedir: 60 yaş ve 7.000 gün. Borçlanmadan sonra EYT kapsamına girer (8 Eylül 1999 ve öncesi girişliler, 5510 sayılı Kanun geçici md. 95): yaş şartı yoktur, 25 yıl sigortalılık ve bu giriş aralığı için 5.900 gün aranır. Aynı askerlik girişten sonra yapılmış olsaydı yalnızca 540 gün eklenirdi.
Girişi zaten 1999 öncesinde olan kişide de kaydırma işe yarayabilir: EYT'de aranan gün, giriş tarihine göre basamak basamak artar ve daha eski giriş daha az gün demektir. Basamak tablolarının tamamı emeklilik şartları rehberinde, erkek sigortalıların yaş ve gün tabloları erkeklerde emeklilik yaşı rehberinde, kadın sigortalılara özgü kurallar kadınlarda emeklilik yaşı rehberinde.
Başvuru ve Ödeme: Adım Adım
- Başvurun. e-Devlet'teki SGK askerlik borçlanması başvuru hizmetinden (4/1-a ve 4/1-b için ayrı hizmetler vardır) ya da SGK il müdürlüğü veya sosyal güvenlik merkezine yazılı olarak başvurun. Askerlik süresini gösteren belge istenebilir.
- Tutarı öğrenin. SGK, talep tarihindeki alt ve üst sınır arasında seçtiğiniz günlük kazanç üzerinden borcu hesaplar ve size tebliğ eder.
- Bir ay içinde ödeyin. Tebliğden itibaren bir ay içinde ödenmeyen borçlanma için yeni başvuru gerekir ve tutar o günün sınırlarıyla yeniden hesaplanır. Primi ödenmeyen borçlanma süresi hizmetten sayılmaz (md. 41). Kanunda taksit öngörülmemiştir.
- Hizmet dökümünü kontrol edin. Ödeme işlendikten sonra borçlanılan günler ve varsa yeni giriş tarihi e-Devlet hizmet dökümünde görünür.
- Aylık başvurusu. Borçlanmayla aylık hakkı doğuyorsa aylık, borcun ödendiği tarihi takip eden ay başından itibaren bağlanır (md. 41).
Ödemeden önce etkisini ölçün: empuno'nun ücretsiz emeklilik hesaplama aracına bugünkü giriş tarihinizi ve prim gününüzü, sonra borçlanma sonrası değerleri girerek iki emeklilik tarihini karşılaştırabilirsiniz. Tarih değişmiyorsa, borçlanma yalnızca aylık tutarı için anlam taşıyabilir.
İşveren Açısından: Borçlanmayla Şartı Dolan Çalışan
Borçlanma çalışanın kişisel işlemidir: bedeli SGK'ya çalışan öder, bordrodan kesilmez ve işverene bir bildirim yükümlülüğü doğurmaz. İşvereni ilgilendiren sonuç kıdem tazminatıdır. Çalışan borçlanmayla yaşlılık aylığı şartlarını ya da yaş dışındaki sigortalılık süresi ve prim günü şartlarını tamamlarsa, bunu SGK'dan alacağı yazıyla belgeleyip kendi isteğiyle ayrılabilir ve en az bir yıllık kıdemi varsa kıdem tazminatı alır (1475 sayılı Kanun md. 14). Askerlik borçlanması bu yazının tarihini aylar, bazen yıllar öne çekebilir. Borçlanılan günler işyerindeki kıdemi artırmaz; tazminat işyerinde geçen süre üzerinden hesaplanır.
Askerlik çalışırken yapılacaksa kural farklıdır: muvazzaf askerlik nedeniyle işten ayrılan çalışan da kıdem tazminatı alır; ayrılış için askerlik nedeniyle fesih dilekçesi kullanılır, dönüşteki işe alınma hakkı askerlik dönüşü rehberinde. empuno'da çalışanın işe giriş tarihi, SGK'dan gelen yazı ve ayrılış dilekçesi dijital özlük dosyasında kategorili durur; ayrılan çalışanın dosyası silinmez.
Sık Sorulan Sorular
Askerlik borçlanması 2026'da ne kadar?
Askerlik borçlanması emekliliği ne kadar öne çeker?
Askerlik borçlanması taksitle ödenebilir mi?
Bedelli askerlik borçlanılabilir mi?
Askerlik borçlanmasıyla EYT'li olunur mu?
Askerlik borçlanması kıdem tazminatını artırır mı?
Doğum borçlanması ile askerlik borçlanmasının farkı nedir?
Askerlik Borçlanması konusunda empuno nasıl yardımcı olur?
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki veya mali danışmanlık yerine geçmez. Somut durumlar için güncel mevzuata ve uzman görüşüne başvurunuz.