Sektör çözümü · Tarım & Seracılık

Tarım ve Seracılık İşletmeleri için Personel, Puantaj ve İzin Yönetimi

Tarımda ve serada kadro takvimle nefes alır: dikim ve hasat döneminde alan mevsimlik işçiyle dolar, ara dönemde çekirdek ekip kalır, bir kısım iş gündelik olarak görülür. Bu düzenin kaydını kurmadan önce sorulması gereken soru ise aslında yazılım sorusu değildir ve çoğu işletmede hiç sorulmaz: bu işyeri 4857 sayılı İş Kanunu'na tabi mi? Kanunun 4. maddesi tarım ve orman işlerinin yapıldığı belirli büyüklüğün altındaki işyerlerini ve işletmeleri kapsam dışında bırakır — maddenin tam ifadesini ve sonuçlarını aşağıda birebir aktarıyoruz. Kapsam dışıysanız iş ilişkiniz 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun genel hizmet sözleşmesi hükümlerine göre yürür ve yıllık izinden bildirim sürelerine kadar birçok başlıkta içerik değişir. empuno bu ayrımı sizin yerinize karara bağlamaz; yaptığı iş, hangi mevzuata tabi olursanız olun elinizde saatli ve belgeli bir kayıt bulundurmaktır: sera ve tarla girişinde konum doğrulamalı QR ile devam takibi, kayıtlardan üretilen puantaj, mevsimlik kadroyu geldiği gün kuran dijital özlük dosyası, sulama ve ilaçlama ekipmanından koruyucu donanıma fotoğraflı zimmet ve puantajdan akan bordro.

Ücretsiz Deneyin

Bu sektörde İK'nın gerçek dertleri

Kadro mevsimle şişip iniyor, yeni gelenin kaydı deftere düşülüyor

Hasat başladığında alan bir haftada onlarca yeni kişiyle dolar; kim hangi gün geldi, kim kaç gün çalıştı bilgisi puantajcının defterinde ya da bir mesaj grubunda kalır. Sezon bittiğinde aynı kişiler ertesi yıl geri döner, ancak geçmiş çalışmalarının kaydı çoğu zaman bulunamaz — kıdem ya da alacak konuşulduğunda ortada belge değil hafıza vardır.

Hangi mevzuata tabi olduğu bilinmiyor; kural sanılan şeyler yerinde uygulanmıyor

İşletme büyüdükçe ya da sezon kadrosu şiştikçe kapsamın değişebileceği çoğu yerde fark edilmez. Kimi işletme kendisini hiç sorgulamadan İş Kanunu'na tabi sayar, kimi de tam tersine hiçbir yükümlülüğü olmadığını düşünür. İki hata da aynı yere çıkar: yıllık izin, bildirim süresi ve fazla çalışma başlıklarında yanlış uygulama, ancak bir uyuşmazlıkta ortaya çıkar.

Sera ve tarlada işbaşı saatinin kaydı yok, yevmiye beyanla ödeniyor

Gün doğmadan başlayan, hava koşuluna göre uzayıp kısalan bir mesai kâğıt çizelgeye sığmaz. Kimin kaçta geldiği ve kaç saat çalıştığı ekip başının beyanına kalır; ödeme dönemi geldiğinde rakam tartışmaya açıktır ve işveren tarafında da işçi tarafında da elde saatli bir dayanak bulunmaz.

Sulama ve ilaçlama ekipmanı, koruyucu donanım kayıtsız; özlük evrakı dağınık

Sırt pülverizatörü, damla sulama parçaları, budama makası, motorlu tırpan, maske, eldiven ve tulum sezon boyunca elden ele dolaşır; teslim imzasızdır. İşe giriş belgeleri, sağlık raporları ve sözleşmeler ise ofisteki klasörle traktörün torpido gözü arasında bölünür. Denetim ya da bir kaza sonrası aranan belge bulunamaz.

empuno bunları nasıl çözer?

Sera ve tarla girişinde konum doğrulamalı QR devam takibi

Sera bloğu, paketleme evi, depo ve varsa ayrı adresteki üretim alanı sistemde ayrı şubeler olarak açılır; her birinin girişindeki bir tablet ya da mevcut bir bilgisayar o noktaya özel QR kodu gösterir. Kod kısa aralıklarla (varsayılan 20 saniyede bir, şube bazında ayarlanabilir) kendini yenilediği için ekran görüntüsüyle paylaşılamaz; işçi kendi telefonuyla okuttuğu anda konumu doğrulanır ve kaydın gerçekten o alandan geldiği bellidir. Kartını arkadaşına okutturma düzeni bu yapıda işlemez. Bir kuralı baştan bilin: okutma yalnızca çalışanın kayıtlı olduğu şubede geçerlidir — kadro başka bir üretim alanına geçtiğinde bağlı olduğu şubeyi güncellersiniz. Turnike, kart okuyucu ya da parmak izi terminali kurulmadığı için yeni bir sera bloğu açmanın devam takibi tarafında donanım maliyeti yoktur; nem, toz ve gübre kalıntısının bulunduğu bir ortamda arızalanacak, bakım isteyecek cihaz da bulundurmazsınız. Geç kalmalar panelde görünür, aylık devam raporu tek tıkla indirilip mali müşavirinizle paylaşılır.

Hasat temposuna göre kurulan çizelge, kayıttan çıkan puantaj

Vardiyaları başlangıç ve bitiş saatleriyle kendiniz tanımlar, ekibe değil tek tek çalışana atarsınız; hasat haftasında erken başlayan kadro ile ara dönemde kalan çekirdek ekip aynı çizelgede kendi düzeniyle görünür ve plan değiştiğinde son hâli çalışanın mobil takviminde belirir. QR kayıtları atanmış vardiyayla eşleştiği için puantaj cetveli deftere değil kayıtlara dayanır; ara dinlenmeler süreye göre kademeli düşülerek net çalışma bulunur, vardiya dışına taşan süreler fazla çalışma, gelinmeyen günler eksik gün olarak dönem kapanmadan işaretlenir. İki sınırı açıkça söyleyelim. Birincisi: sistem vardiya atamalarını İş Kanunu sınırlarına göre denetler — günlük çalışma 11 saati (md. 63) aşamaz, gece ağırlıklı postada 7,5 saat (md. 69) sınırı uygulanır, postalar arasında kesintisiz 11 saat dinlenme ve yedi günlük dilimde kesintisiz 24 saatlik hafta tatili (md. 46) aranır; işletmeniz kapsam dışı olsa bile bu denetim devrededir ve sınırların dışında bir çizelge kuramazsınız. İkincisi: denkleştirme dönemini sistem sizin adınıza yürütmez, fazla çalışmayı haftalık normal çalışma süresini aşan kısım olarak tespit eder.

Mevsimlik kadro geldiği gün kurulan dijital özlük dosyası

Tarımda işçi bugün gelir, bugün çalışmaya başlar; evrak ise günler sonra tamamlanır. empuno bu hızın kayıt tarafını yetiştirir: kimlik belgesinin fotoğrafındaki alanları yapay zeka çıkarır, TC kimlik numarası doğrulamadan geçer ve profile yalnızca onayladığınız bilgiler işlenir. İş sözleşmesi, sağlık raporu ve eğitim belgeleri tarlada mobil kamerayla çok sayfalı taranıp tek PDF olarak çalışanın kategorili dosyasına girer, elinizdeki hazır PDF web panelinden yüklenir. Belgeler herkese açık bağlantısı olmayan özel depoda durur ve erişim yetkiyle sınırlanır. Sezon bittikten sonra da dosya kaybolmaz: ertesi yıl aynı kişiler döndüğünde geçmiş çalışma kayıtları ve belgeleri yerinde durur — bu, mevsimlik çalışmada en sık kaybedilen bilgidir. Bir sınırı söyleyelim: sistem çalışan belgeleri için otomatik süre uyarısı üretmez; belge saniyeler içinde bulunur, yenileme takvimini izlemek sizde kalır.

Yıllık izin, mevsimlik istisnası ve işletmeye özel izin türleri

Yıllık izin hakkı işe giriş tarihi ve kıdeme göre İş Kanunu'ndaki basamaklara uygun takip edilir: hizmet süresi bir yıldan beş yıla kadar olanlara on dört, beş yıldan fazla on beş yıldan az olanlara yirmi, on beş yıl ve daha fazla olanlara yirmi altı günden az izin verilemez; doğum tarihi girilmiş bir çalışan on sekiz yaşını doldurmamışsa ya da elli yaşını aşmışsa hak ediş, kıdemi daha düşük bir basamağa denk gelse bile en az yirmi gün olarak hesaplanır. Kullanılmayan günler devreder ve kümülatif izlenir; sisteme yeni geçtiyseniz geçmiş dönem izinlerini tarih aralığı seçerek topluca işlersiniz. Talep tam gün, yarım gün ya da saatlik açılabilir ve işletmenize özel izin türleri tanımlarsınız — her tür için belge zorunluluğu, yıllık bakiyeyi etkileyip etkilemediği ve kota düzeni ayrı ayrı belirlenir. Mevsimlik çalışmaya ilişkin kritik istisnayı da not edelim: 4857 sayılı İş Kanunu md. 53, niteliklerinden ötürü bir yıldan az süren mevsimlik veya kampanya işlerinde çalışanlara Kanunun yıllık ücretli izinlere ilişkin hükümlerinin uygulanmayacağını söyler. İşinizin bu nitelikte olup olmadığı somut duruma göre değerlendirilir; kadronuzu bu varsayımla kurmadan önce mali müşavirinize danışmanızda fayda var.

Sulama, ilaçlama ekipmanı ve koruyucu donanıma fotoğraflı zimmet

Sırt pülverizatörü, motorlu tırpan, budama makası, ölçüm cihazı, maske, eldiven, tulum ve iş kıyafeti hazır kategorilerle sınıflanır — alet ve saha ekipmanı, iş güvenliği ve koruyucu donanım, kıyafet, araç gibi. Ekipman bir çalışana teslim edildiğinde fotoğraflı zimmet tutanağı, geri alındığında iade belgesi PDF olarak kendiliğinden hazırlanır; teslimat fotoğrafı ve notu da kayda eklenir. Böylece kişisel koruyucu donanımın hangi çalışana, hangi tarihte verildiği beyanla değil belgeyle durur — ilaçlama gibi işlerde bu kaydın kıymeti bir sorun yaşandığında anlaşılır. Her makinenin kendi varlık kartı vardır: alış faturasını yüklediğinizde fatura numarası, tutar ve KDV yapay zeka ile ayıklanır; periyodik bakım, arıza-onarım ve yedek parça kayıtları aynı kartta tarih tarih birikir. Çalışan üzerindeki zimmeti kendi telefonundan görür; sezon sonunda iade süreci listeden, belgeli şekilde kapanır.

Puantajdan akan bordro, mevzuata göre hesaplanan kalemler

Puantajın çıkardığı çalışma günleri, fazla çalışma ve eksik günler bordroya elle taşınmaz; SGK primleri, gelir vergisi dilimleri, damga vergisi, asgari ücret istisnası ve 5510 işveren prim teşviki güncel mevzuata göre hesaplanır. Tarımda yaygın olan gündelik anlaşmalarda başvuru noktası nettir: 2026 yılı için brüt aylık asgari ücret 33.030,00 TL, net tutar 28.075,50 TL, günlük brüt tutar 1.101,00 TL'dir. Net ücret üzerinden anlaştıysanız neti girmeniz yeterlidir, brüt geriye doğru bulunur. Bordro taslaktan ödemeye kontrollü bir onay akışından geçer; kesinleşen bordroyu çalışan kendi telefonundan görür ve mali müşavirinizi kendi erişimiyle davet edebilirsiniz. Bir noktayı da açıkça söyleyelim: tarım işlerinde sigortalılığın bazı biçimleri için mevzuatta ayrı düzenlemeler bulunur ve bunların bildirim düzeni SGK süreçlerinizde yürür; empuno bordro hesabını yapar, SGK bildirimlerinizi sizin yerinize göndermez. Hangi düzene tabi olduğunuzu mali müşavirinizle netleştirin.

Sık Sorulan Sorular

Tarım işletmemiz 4857 sayılı İş Kanunu'na tabi mi?
Bu sektörde en çok yanlış bilinen konu budur, o yüzden maddeyi olduğu gibi aktaralım. 4857 sayılı İş Kanunu md. 4, kapsam dışı hâlleri sayarken "50'den az işçi çalıştırılan (50 dahil) tarım ve orman işlerinin yapıldığı işyerlerinde veya işletmelerinde" bu Kanun hükümlerinin uygulanmayacağını düzenler; parantez içindeki ifade nedeniyle elli işçi de istisnanın içinde sayılır. Yani her tarım işletmesi otomatik olarak İş Kanunu'na tabi değildir; kapsam dışı kaldığınızda iş ilişkiniz 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun genel hizmet sözleşmesi hükümlerine göre yürür. Aynı maddede istisnanın istisnaları da vardır: tarım sanatları ile tarım aletleri, makine ve parçalarının yapıldığı atölye ve fabrikalarda görülen işler, tarım işletmelerinde yapılan yapı işleri ve halkın faydalanmasına açık veya işyerinin eklentisi durumunda olan park ve bahçe işleri, işçi sayısına bakılmaksızın İş Kanunu hükümlerine tabidir. Aradaki fark teoride kalmaz; örneğin belirsiz süreli sözleşmenin feshinde bildirim süreleri İş Kanunu md. 17'de kıdeme göre iki, dört, altı ve sekiz hafta olarak belirlenmişken, Türk Borçlar Kanunu md. 432'de hizmet süresi bir yıla kadar iki hafta, bir yıldan beş yıla kadar dört hafta, beş yıldan uzun sürmüşse altı haftadır. İşletmenizin hangi tarafta kaldığını ve işçi sayısının nasıl hesaplanacağını mali müşavirinizle veya hukuk danışmanınızla doğrulamanızı öneririz; empuno bu ayrımı sizin yerinize karara bağlamaz.
Mevsimlik işçilerimiz yıllık ücretli izne hak kazanır mı?
Cevap, hem işin niteliğine hem de hangi kanuna tabi olduğunuza bağlı. İş Kanunu kapsamındaysanız md. 53'ün son fıkrası belirleyicidir: niteliklerinden ötürü bir yıldan az süren mevsimlik veya kampanya işlerinde çalışanlara bu Kanunun yıllık ücretli izinlere ilişkin hükümleri uygulanmaz. Ancak buradaki ölçüt sözleşmenin adı değil işin gerçek niteliğidir; yıl boyunca süren bir üretimde çalışan işçi, sözleşmesi mevsimlik diye adlandırılsa bile bu istisnaya girmeyebilir ve değerlendirme somut duruma göre yapılır. Kapsam dışıysanız çerçeve değişir: 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu md. 422, işverenin en az bir yıl çalışmış olan işçilere yılda en az iki hafta ücretli yıllık izin vermekle yükümlü olduğunu, on sekiz yaşından küçük işçiler ile elli yaşından büyük işçilere ise yılda en az üç hafta ücretli yıllık izin verileceğini düzenler. İş Kanunu kapsamındaki hak ediş ise on dört, yirmi ve yirmi altı gün basamaklarıyla ve on sekiz yaş altı ile elli yaş üstü için en az yirmi gün kuralıyla işler. empuno tarafında hangi düzeni uyguluyorsanız onu tanımlarsınız: yıllık izin kıdeme göre otomatik hesaplanır, işletmenize özel izin türleri açılır ve kullanılmayan günler devreder. Uygulayacağınız düzeni seçmeden önce mali müşavirinize danışmanızda fayda var.
Mevsimlik çalışanın kıdemi nasıl hesaplanıyor; sistem geçmiş sezonları koruyor mu?
Sistem tarafı basit ve önemlidir: çalışanın dosyası sezon bitince silinmez, geçmiş çalışma kayıtları, izinleri ve belgeleri yerinde kalır; ertesi yıl aynı kişi döndüğünde sıfırdan kayıt açmazsınız ve elinizde yıl yıl saatli bir geçmiş bulunur. Hukuki tarafta ise iki şeyi ayırmak gerekir. Yargı uygulamasında mevsimlik çalışmada kıdem, fiilen çalışılan sürelerin toplanmasıyla bulunur; sezon aralarında iş sözleşmesinin askıda kaldığı, çalışılmayan dönemler kıdem süresine eklenmez. Bu değerlendirme somut olaya göre değişebileceğinden hesabı hukuk danışmanınızla ya da mali müşavirinizle yapmanızı öneririz. İkincisi, kıdem tazminatının dayanağı İş Kanunu kapsamına bağlıdır; md. 4 nedeniyle kapsam dışı kalan bir iş ilişkisinde hangi hükümlerin uygulanacağı ayrı bir hukuki değerlendirme konusudur. Rakam tarafında bilinmesi gereken sınır ise şudur: kıdem tazminatı tavanı 1 Temmuz - 31 Aralık 2026 dönemi için 73.729,87 TL'dir ve her yarıyıl yeniden belirlenir. Kıdem tazminatı hesaplama aracımızla senaryonuzu deneyebilirsiniz.
Serada ve tarlada internet zayıf; QR ile devam takibi yine de çalışır mı?
Sabit hat şart değildir, ancak cihazların çevrimiçi olması gerekir. QR kodu gösteren ekranın — bir tablet, mevcut bir bilgisayar ya da bir telefon — ve işçinin telefonunun internete erişmesi yeterlidir; pratikte mobil veri ya da bir telefonun paylaştığı bağlantı bu işi görür. Kod güvenlik için kısa aralıklarla kendini yenilediğinden ve okutma anında konum doğrulandığından çevrimdışı bir okutma yapılamaz. Kurgu tarafında iki pratik öneri: kodu gösteren ekranı kapsamanın olduğu bir noktaya, örneğin sera girişine ya da paketleme evine koyun; birden fazla üretim alanınız varsa her birini ayrı şube olarak açın, çünkü okutma yalnızca çalışanın kayıtlı olduğu şubede geçerlidir. Tamamen kapsama dışı bir alanda çalışıyorsanız bunu kurulumdan önce ücretsiz hesabınızla kendi koşullarınızda denemenizi öneririz — ölçemeyeceğiniz bir düzeni satın almanızı istemeyiz.
Ücret ve SGK tarafını sistem hesaplıyor mu; tarıma özgü farklar var mı?
empuno bordroyu hesaplar: puantajdan gelen çalışma günü, fazla çalışma ve eksik gün verileri üzerinden SGK primleri, gelir vergisi dilimleri, damga vergisi, asgari ücret istisnası ve 5510 işveren prim teşviki güncel mevzuata göre işlenir; net üzerinden anlaştıysanız brüt geriye doğru bulunur. 2026 için başvuru tutarları şunlardır: brüt aylık asgari ücret 33.030,00 TL, net 28.075,50 TL, günlük brüt 1.101,00 TL; sigorta primine esas kazancın aylık alt sınırı 33.030,00 TL, üst sınırı 297.270,00 TL'dir. Tarıma özgü farklar konusunda ise beklentiyi doğru kuralım: tarım ve orman işlerinde çalışanların sigortalılığı bakımından mevzuatta ayrı düzenlemeler bulunur ve hangi düzene tabi olduğunuz çalışmanın sürekli ya da süreksiz olmasına göre değişebilir. empuno bu ayrımı otomatik olarak tespit etmez ve SGK bildirimlerinizi sizin yerinize göndermez; bordro hesabını yapar, mali müşavirinizi kendi erişimiyle davet etmenize izin verir ve aylık devam raporlarını indirilebilir hâlde tutar. Kendi işletmenizin hangi düzene girdiğini mali müşavirinizle netleştirin.

Sezonun kaydını beyandan çıkarın

Sera ve tarla girişinde konum doğrulamalı devam takibini, hasat temposuna uyan çizelgeyi, mevsimlik kadroyu geldiği gün kuran dijital özlük dosyasını ve puantajdan akan bordroyu ücretsiz hesabınızı açarak kendi işletmenizde inceleyin — kurulum ve taahhüt gerektirmez.

Ücretsiz Deneyin Tüm Özellikler