Ücretli İzin nedir?

Ücretli izin, çalışanın fiilen çalışmadığı hâlde ücretinin tam olarak ödendiği izin türlerinin ortak adıdır. Tek bir maddede toplanmış bağımsız bir kurum değil, 4857 sayılı İş Kanunu'nun farklı maddelerine dağılmış hakların şemsiye kavramıdır; "ücretli izin nedir" sorusunun karşılığı da budur: izin günü çalışılmamış olmasına rağmen o güne ait ücret bordroda tahakkuk eder. Kanunda ücreti ödenen başlıca izinler şunlardır: kıdeme göre kademelenen yıllık ücretli izin, çalışılmadığı hâlde ücreti ödenen hafta tatili (md. 46), ulusal bayram ve genel tatil günleri (md. 47), evlenme, yakının ölümü ve eşin doğum yapması gibi hâllerde kullanılan mazeret izinleri (Ek md. 2), çocuk bir yaşına gelene kadar günde bir buçuk saatlik süt izni (md. 74), ihbar süresi içinde günde en az iki saatlik yeni iş arama izni (md. 27) ve gebe çalışana periyodik kontrol muayeneleri için verilen izin. Ücretli izin günleri çalışılmış gibi değerlendirildiğinden Sosyal Güvenlik Kurumuna tam gün olarak bildirilir ve eksik gün doğurmaz; bu, ücretsiz izinden en görünür farkıdır. Uygulamada iki nokta karıştırılır. Birincisi istirahat raporudur: rapor süresince iş sözleşmesi askıdadır ve gelir kaybı işveren ücretiyle değil kurumun ödediği geçici iş göremezlik ödeneğiyle karşılanır, bu nedenle rapor bir ücretli izin türü değildir. İkincisi işyeri uygulamasıyla tanınan idari izindir: köprü günü veya olağanüstü hava koşulları nedeniyle verilen izinler mevzuatta düzenlenmiş bir tür olmayıp işverenin kendi iradesiyle tanıdığı ücretli izinlerdir; bunların yıllık izinden düşülüp düşülmeyeceğinin yazılı izin politikasında önceden belirlenmesi uyuşmazlıkları önler. Kanundaki süreler asgari niteliktedir: iş sözleşmesi veya toplu iş sözleşmesiyle artırılabilir, altına inilemez.